Ortak Kültür Değerlerimizin Şifresi (Alevilik–Bektaşilik Araştırmaları Dergisi, 2014)
Alevi-İslam inancı, Horasan’dan Anadolu’ya Türk göçleri aracılığı ile gelir. Ana- dolu ve Horasan kültürünün Kur’an yorumlu tasavvuf felsefesine dayalı sentezidir. Ehl-i Beyt sevgisine dayalı Kur’an anlayışının topluma yansıması bin dört yüz yıldır bu doğrultuda inanarak ve iman ederek ibadetlerini, bu gün de açık olarak cemlerde sürdürdükleri bilinmektedir. Türkmenler’in çoğunun göçebe oluşları sırasında, baba- dan oğla devam ettirdikleri inançsal kültürlerine Müslümanlığı da adapte etmişlerdi. Dedeler köy kültürü içinde tarikat nitelikli ibadetlerini icra ederken, toplumu asimile olmaktan kurtarmışlardı. Şehirlere gelen bu insanlara dedeler sözlü kültür içinde ki birikimleriyle yetersiz kaldılar. Bu nedenle, ileri gelen aydınlara iş düşmekteydi. Şe- hirlerin oluşturduğu bu kümeleşmede, iletişim araçlarının artması dünya görüşlerinin değişmesi ve eğitilen gençlerimizi cemlerde ki uygulamalar tatmin etmedi. Her semtte Cem Evleri açılması yeterli değildi. Bunların geleneksel din ve kültür yuvası olması için içlerinin doldurulması gerekirdi. İstismar edenler de çoğaldı. Toplumun sahip ol- duğu geleneksel kültür değerlerine adapte ettiği İslamiyet’e olan inançlar da zayıfladı. Alevi Türkmenler kapalı bir toplumken, köyünde ve kentinde kendi arasında kız alıp verirken, cem ayinleri asırlardır baskı altında tutulduğundan dolayı gizli yapılırken, Sünnilerce kimlik sorulduğunda saklarken, köy ve şehir hayatının etkisiyle ortaya çıkan farklılıklar sonucu, büyük şehirlerin varoşları köy koşularını aratmayacak şe- kilde iskan edildiler. Kent kültürünün ve mahalle baskısının etkiyle, büyük çoğun- luğu kimliklerini sakladılar, tahkiye yaparak asimile olmaya aday duruma geldiler. (Eröz,1977,79.)